Doğumdan sonra adet: ne zaman geri döner ve ne beklemelisin
Doğumdan sonra adetin geri dönmesi için sabit bir tarih yoktur – en çok emzirmeye bağlıdır. NHS'ye göre yalnızca emziriyorsan ve bebek 6 aydan küçükse adet görmen pek olası değildir, ancak adetin gelmemiş olsa bile doğumdan 3 hafta sonra hamile kalabilirsin. Bu yüzden doğum kontrolü erkenden konuşulmalıdır – bazı yöntemlere, emziriyor olsan bile, doğumdan hemen sonra başlayabilirsin.
- NHS'ye göre emziriyor olsan ve adetin geri dönmemiş olsa bile doğumdan 3 hafta sonra hamile kalabilirsin.
- Yalnızca emziriyorsan ve bebek 6 aydan küçükse adet görmen pek olası değildir.
- İmplant, iğne, mini hap, prezervatif ve spiral emzirirken de dahil olmak üzere doğumdan hemen sonra kullanılabilir.
- Emziriyorsan kombine hap, bant ve halka genellikle doğumdan sonra en az 6 haftaya kadar ertelenir.
- NHS bir sonraki hamilelikten önce en az 12 ay beklemeyi önerir.
Doğumdan sonra adet ne zaman geri döner?
NHS'ye göre tipik bir tarih yoktur – her kadının vücudu farklı bir hızda toparlanır. En güçlü etken emzirmedir: yalnızca emziriyorsan (bebek sadece anne sütü alıyorsa) ve bebek 6 aydan küçükse adet görmen pek olası değildir. Bunun dışında NHS belirli bir süre vermez – adetin geri dönmesi kişiden kişiye değişir.
Doğumdan 6 ila 8 hafta sonraki kontrolde doktorun hâlâ vajinal akıntın olup olmadığını ve adet görüp görmediğini soracaktır – bu, toparlanmanın takibinin normal bir parçasıdır.
Adet geri dönmeden hamile kalabilir miyim?
Evet ve bu konudaki en önemli gerçek budur. NHS kesin konuşur: emziriyor olsan ve adetin yeniden başlamamış olsa bile doğumdan 3 hafta sonra hamile kalabilirsin. Adetin olmaması doğurgan olmadığının garantisi değildir.
NHS, daha erken bir hamileliğin bebeğin düşük doğum ağırlığı gibi sorunların riskini artırabileceği için, yeni bir hamilelikten önce doğumdan sonra en az 12 ay beklemeyi önerir. Bu yüzden doğum kontrolü konuşması doğumdan hemen sonra ebeyle başlar.
Emzirmek hamilelikten korur mu?
Koruyabilir, ama yalnızca katı koşullarda. NHS, yalnızca emzirmeye dayanan „laktasyonel amenore yöntemini“ (LAM) tanımlar. NHS'ye göre şu durumlarda başka bir doğum kontrolüne ihtiyacın vardır:
- bebek 6 aydan büyükse;
- bebek anne sütü dışında bir şey alıyorsa – emzik, mama veya katı gıda;
- adetin geri dönerse – hafif lekelenme de sayılır;
- gece emzirmelerini bırakırsan, daha seyrek emzirirsen veya emzirmeler arasında daha uzun ara verirsen.
Süt sağmanın bu yöntem üzerindeki etkisi bilinmemektedir, ancak NHS'ye göre yöntemi daha az etkili hale getirebilir.
Doğumdan sonra hangi doğum kontrolünü kullanabilirim?
NHS yöntemleri doğumdan ne kadar süre sonra başlanabileceğine göre sıralar:
- Doğumdan hemen sonra, emzirirken de dahil: implant, doğum kontrol iğnesi, mini hap (yalnızca progestojen), prezervatif, iç prezervatif, bakır (IUD) veya hormonlu (IUS) spiral. Spiral ilk 48 saat içinde takılmadıysa doğumdan 4 hafta sonrasına kadar beklenir.
- Emzirmiyorsan doğumdan 3 hafta sonra ve bir sağlık uzmanı kan pıhtısı için risk faktörün olmadığını kontrol ettiyse: kombine hap, vajinal halka, bant.
- Emziriyorsan: kombine hap, halka veya banttan önce genellikle en az 6 hafta beklenir.
- Doğumdan yaklaşık 6 hafta sonra: diyafram veya servikal kep. Hamilelikten önce böyle bir yöntem kullandıysan ölçüsü yeniden kontrol edilmelidir.
Doğumdan sonra seksten ne beklemelisin?
NHS'ye göre ne zaman yeniden başlayacağına dair kural yoktur – yorgun ve hassas olmayı bekle, bu yüzden acele etme. Hormonal değişiklikler vajinayı daha kuru hale getirebilir; eczaneden alınan bir kayganlaştırıcı yardımcı olabilir. Penetrasyon acıtıyorsa bunu söyle – başka yakınlık biçimleri de vardır ve önce kendin nasıl hissettiğini kontrol edebilirsin.
NHS, çiftin birlikte rahatlamak için zaman ayırmasını ve endişelerini konuşmasını önerir. 6 haftalık kontrolde hâlâ seks sırasında ağrın varsa bunu doktorunla paylaş.
Ne zaman doktora gitmelisin?
NHS şu durumlarda aile hekimi, ebe veya sağlık ziyaretçisiyle konuşmanı önerir:
- doğum kontrolü için her zaman – bir cinsel sağlık kliniğine de başvurabilirsin;
- sen veya partnerin doğumdan sonra seks ya da ilişki konusunda endişe duyuyorsanız;
- doğum sonrası kontrolde (yaklaşık 6 hafta) hâlâ seks sırasında ağrın varsa;
- perine bölgesinde (vajina ile anüs arasında) ağrın varsa;
- idrar, gaz veya dışkı tutmada sorun yaşıyorsan;
- üzgün, kaygılı hissediyorsan veya ruh sağlığın için endişeleniyorsan – doğum sonrası depresyon tedavi edilebilir ve kötü bir ebeveyn olduğun anlamına gelmez.
Sık sorulan sorular
Emziriyorum ve adet görmüyorum – bu hamile kalamayacağım anlamına mı gelir?
Hayır. NHS'ye göre emziriyor olsan ve adetin geri dönmemiş olsa bile doğumdan 3 hafta sonra hamile kalabilirsin. Emzirme yalnızca 6 aydan küçük bir bebeği sadece anne sütüyle besliyorsan ve hiç lekelenme yoksa korur.
Doğumdan sonra spirali ne zaman taktırmalıyım?
NHS iki seçenek belirtir – doğumdan sonraki ilk 48 saat içinde ya da 4 haftaya kadar bekledikten sonra. Hem bakır hem de hormonlu spiral emzirirken uygundur.
Smear testim hamilelik sırasına denk geldi – ne yapmalıyım?
NHS'ye göre tarama hamilelik sırasında yapılması gerekiyorsa doğumdan 12 hafta sonrasına ertelenir. Bu, doğum sonrası kontrolde ayarlanabilir.
Kaynaklar
- NHS – Sex and contraception after birth – NHS tarafından son gözden geçirme: 7 Şubat 2024
- NHS – Your 6-week postnatal check – NHS tarafından son gözden geçirme: 9 Ekim 2026
Belirtilen kaynaklara dayanarak kendi sözlerimizle anlatılmış bilgilendirici yazı. Doktor muayenesinin yerini tutmaz; acil durumda 112'yi ara. Bir hata fark edersen [email protected] adresine yaz.